Posts tonen met het label Complementaire kleuren. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Complementaire kleuren. Alle posts tonen

vrijdag 1 februari 2019

Complementaire kleuren

Tekenen en schilderen | Complementaire kleuren


Complementaire kleuren zijn op de kleurenschijf tegenover elkaar liggende kleuren. Door complementaire kleuren naast elkaar te zetten, versterken ze elkaar.  De intensiteit van beide kleuren lijkt er zelfs door toe te nemen maar dat is gezichtsbedrog waar ons brein verantwoordelijk voor is.
voorbeeld van een kleurencirkel
Voorbeeld van een kleurencirkel


Wat zijn complementaire kleuren en hoe vind je ze


De zogenaamde complementaire kleuren zijn een intrigerend onderdeel van de kleurentheorie. De theorie, die de basis vormt voor veel artistieke en ontwerppraktijken. Deze kleuren zijn gebaseerd op het concept van het kleurenwiel, waarbij kleuren in een cirkelvormig spectrum worden gerangschikt. Complementaire kleuren zijn paren van kleuren die recht tegenover elkaar liggen op het kleurenwiel. Omdat de complementaire kleuren geen onderlinge verwantschap hebben zijn ze onderling altijd harmonisch van aard en kunnen altijd samen gebruikt worden. 

De bekendste complementaire kleurparen zijn 


1. Rood en groen
2. Blauw en oranje
3. Geel en paars

Deze paren creëren een sterk contrast wanneer ze naast elkaar worden geplaatst. Dit contrast kan worden gebruikt om aandacht te trekken, emotie over te brengen of visuele interesse te genereren. Kunstenaars maken vaak gebruik van complementaire kleuren om hun werken nog levendiger en meer dynamisch te maken.

Complementaire kleuren doven elkaar uit bij mengen

Een interessant aspect van complementaire kleuren is hun vermogen om elkaar te neutraliseren wanneer ze worden gemengd. Dit betekent dat als je bijvoorbeeld rood en groen met elkaar mengt, je een grijze kleur krijgt. Dit wordt gebruikt in kleurcorrectie en -balanceringstechnieken, zoals bij het corrigeren van huidtinten in de fotografie of het mengen van meerdere kleuren verf in de schilderkunst. Door twee complementaire kleuren te mengen neutraliseren ze elkaar en vormen ze neutrale grijzen en bruinen.  De grijzen die zo ontstaan worden vaak gemengd met wit omdat dit veel warmere grijstinten oplevert dan door simpel wit en zwart met elkaar te mengen. Dit laatste levert een veel hardere en onpersoonlijke soort grijs op.

Complementaire kleuren versterken elkaar indien naast elkaar gebruikt

In de wereld van design en esthetiek worden complementaire kleuren vaak gebruikt om een krachtig statement te maken. Denk bijvoorbeeld aan reclamecampagnes waarin oranje en blauw worden gebruikt om een product te laten opvallen. Of aan interieurontwerpen waarin paars en geel worden gecombineerd om een gedurfd effect te bereiken.

Complementaire kleuren hebben ook functionele gebieden

Naast hun esthetische waarde hebben complementaire kleuren ook toepassingen in functionele gebieden, zoals in de natuurkunde en optica. Bijvoorbeeld, bij het maken van kleurenfilters of bij het corrigeren van kleurzweem in optische apparaten.

Samenvatten een fascinerend theoretisch onderdeel van kleurentheorie
Kortom, complementaire kleuren zijn niet alleen een fascinerend theoretisch onderdeel van kleurentheorie, maar vormen ook een krachtig instrument voor kunstenaars, ontwerpers en wetenschappers om visuele invloed te creëren en de wereld om ons heen beter te begrijpen. Hun dynamiek en contrast hebben een blijvende invloed op hoe we het begrip kleur nu eigenlijk waarnemen en hoe we het al dan niet bewust gebruiken in verschillende aspecten van ons leven.

En nu verder....

Dode kleur

Tekenen en schilderen | Dode kleur


De term dode kleur wordt gebruikt bij onderschilderingen.

Deze kleur dient ongeveer in de richting te komen van de uiteindelijke dekkende kleur maar kritisch is dat niet.

Omdat deze onderschildering uiteindelijk volledig verdwijnt spreken we van een dode kleur

De term "Dode kleur" wordt echter niet  alleen voor onderschilderingen gebruikt. Dode kleur wordt ook wel gebruikt voor het benoemen van matte, saaie kleuren zonder enige sprankeling of levendigheid. Soms spreken we dan ook wel van een matte kleur, Dode kleur is in elk geval een term die vaak wordt gebruikt in de wereld van de schilderkunst. 

Deze wat negatieve eigenschap van een dode kleur kan verschillende oorzaken hebben. Een van de belangrijkste factoren is de manier waarop de pigmenten worden gemengd en toegepast. Wanneer een schilder een kleur mengt met zijn complementaire kleur, ofwel de kleur die er recht tegenover staat in de kleurencirkel, dan kan een dode kleur als gevolg hebben. Dit komt doordat de complementaire kleuren elkaar neutraliseren. De levendigheid wordt daar ernstig door verminderd. Bijvoorbeeld, als een schilder rood en groen mengt, worden ze samen een soort bruinige kleur, die vaak een dode uitstraling heeft.

Een andere factor die bijdraagt aan dode kleur is de textuur van het oppervlak waarop de verf wordt aangebracht. Als de ondergrond ruw is of veel textuur heeft, kan de verf niet lekker gelijkmatig worden verdeeld. Het resultaat is dan een matte afwerking. Dit kan vooral een uitdaging zijn bij het schilderen op canvas of ruwe panelen.

Bovendien kan het type verf dat wordt gebruikt van invloed zijn op de mate van glans. Olieverf staat er bijvoorbeeld om bekend een rijkere glans te hebben dan bijvoorbeeld acrylverf, die van nature meer matte eigenschappen heeft en minder fel van kleur is. Sommige kunstenaars verkiezen echter juist het gebruik van dode kleuren om een bepaalde sfeer in hun werk te bereiken. Het kan bijvoorbeeld worden gebruikt om een gevoel van melancholie of veroudering over te brengen. En om voor een wat meer ingetogen en of verstilde compositie te zorgen.

Hoewel dode kleuren soms als ongewenst worden beschouwd, kunnen ze ook bewust worden gebruikt als een middel om diepte en contrast te creëren binnen een schilderij. Door dode kleuren te combineren met helderdere, levendige kleuren, kan een kunstenaar een boeiend spel van licht en schaduw tot stand brengen dat de kijker aantrekt. De dode kleuren komen in de achtergrond en de levendige felle kleuren vinden we in de voorgrond.

Kortom, dode kleur is een fenomeen in de schilderkunst dat voortkomt uit verschillende factoren, zoals de manier van mengen, de textuur van het oppervlak en het type verf dat wordt gebruikt. Hoewel het werken met een dode kleur soms als een uitdaging kan worden beschouwd, kan het ook worden omarmd als een waardevol middel om diepte, contrast en emotionele impact te creëren binnen een kunstwerk.

En nu verder....


Kleuren

Tekenen en schilderen | Kleuren


Bij Kleuren onderscheidt men primaire, secundaire en tertiaire kleuren.

Primaire kleuren

De primaire  (rood, geel en blauw) kunnen niet door menging worden verkregen.

Kleuren

Secundaire kleuren

De secundaire worden verkregen door twee primaire kleuren in gelijke hoeveelheden te mengen (rood en geel maakt bivoorbeeld oranje) . Door deze mengverhouding te veranderen krijgen we andere kleuren, maar wel gebaseerd op dezelfde kleur.

Tertiare kleuren

Tertiaire kleuren worden verkregen door een primaire te mengen met een gelijke hoeveelheid van een secundaire kleur.



Door de verhoudingen tussen primaire en secundaire  te variëren kan een in theorie onbeperkte hoeveelheid kleuren worden gemengd. Zie ook: Kleurenschijf of kleurencirkel. Kleuren die tegenover elkaar op de kleurenschijf liggen, zijn contrasterend en worden complementair genoemd.


Complementaire kleuren

Zo is rood complementair aan groen en blauw-violet aan geel-oranje. Door ze in een werk tegen
elkaar aan te zetten zullen ze elkaar versterken

.



Harmonieuze kleuren

Er zijn meer varianten van dit principe in omloop. Zo gebruikt men de kleurencirkel voor het vinden van een harmonieus geheel. Dan blijkt dat niet alleen de twee kleuren tegenover elkaar goed samengaan maar dat ditr ook geldt voor degenen die de kleurencirkel en drie én in vier gelijke delen verdelen. Uiteraard hebben we dan ook met drie dan wel vier verschillende kleuren te maken.

Harmonie met 2 kleuren

Door de rechte lijnen rond te draaien binnen de kleurencirkel kunnen we vele kleuren vinden


Harmonie met 3 kleuren

Door de drie rechte lijnen rond te draaien binnen de kleurencirkel kunnen we vele harmonische combinaties van drie kleuren vinden

Harmonie met 4 kleuren

Door de twee kruisende lijnen rond te draaien binnen de kleurencirkel kunnen we vele harmonische combinaties van vier kleuren vinden


Psychologische effecten van kleuren

Behalve de meer technische werking van kleuren zoals we die nu hier zien is er ook sprake van allerlei psychologische effecten op de beschouwer ervan. 

Dikke boeken vol zijn er geschreven over kleurenleer en er bestaan speciale kleurtherapie sessies die van dit effect op mensen uitgaan. Misschien niet het directe vakgebied van de amateurschilder maar wel goed om er meer van te weten om te kunnen inschatten hoe mensen op een bepaald schilderij zullen gaan reageren.




En nu verder....